The Odyssey: Zaman Çizgileri, Canavarlar ve Tüm Gizemler

Sinema dünyasının dahi yönetmeni Christopher Nolan, Homeros’un ölümsüz eseri The Odyssey uyarlamasıyla sinema salonlarında adeta bir beyin fırtınası estiriyor. Ancak karşımızda düz bir tarihi film bekleyenler fena halde yanıldı. Nolan yine imzasını atmış; lineer olmayan zaman çizgileriyle oynamış, bir ozanın (Travis Scott) mistik anlatımı ile Odysseus’un (Matt Damon) travmatik anılarını iç içe geçirmiş.

Yaklaşık üç saati bulan bu dev yapımda kafanız karıştıysa, Nolan’ın mitolojik evrende kurduğu o akıl oyunlarını, kehanetleri ve karakterlerin gizli bağlarını tek tek masaya yatırıyoruz!

1. Truva Savaşı'nın Karanlık Perde Arkası ve Büyük İhanet

Her şey Sparta Kraliçesi Helen’in (Lupita Nyong’o) Truva’ya kaçması ve Kral Agamemnon’un (Benny Safdie) dev bir ordu toplayarak 10 yıllık savaşı başlatmasıyla fitilleniyor. Odysseus, zekasıyla o meşhur Truva Atı planını yapıyor. Ancak planın inandırıcı olması için kasten feda edilen asker Sinon (Elliot Page), düşman tarafından öldürülüyor. Bu detay çok önemli; çünkü Sinon, yeraltı dünyasında Odysseus’a karşı bitmek bilmeyen bir intikam ateşi besleyecek ve finaldeki olayların fitilini ateşleyecektir.

Savaş kazanılıyor ancak Truva’yı yerle bir eden İthaka ordusu, kibirlenip baş tanrı Zeus’un kutsal "konukseverlik ve sığınma" yasalarını çiğniyor. İşte bu günah, eve dönüş yolunu tam 20 yıllık bir kabusa çeviriyor.

2. Kabus Gibi Bir Yolculuk: Tanrıların Gazabı ve Canavarlar

Deniz aşırı topraklarda tanrıları öfkelendiren Odysseus ve adamları, kendilerini sırayla ölümcül sınavların içinde buluyor:

• Polyphemus'un Mağarası: Tek gözlü tepegözü kör ederek kaçan Odysseus, onun babası olan deniz tanrısı Poseidon’u en büyük düşmanı ilan ediyor.

• Yeraltı Dünyası ve İmkansız Seçim: Büyücü Circe'nin (Samantha Morton) yönlendirmesiyle yeraltı dünyasına inen Odysseus, burada kör kahin Tiresias’tan (James Remar) kaderini öğreniyor: Karşısında gemideki herkesi yutacak girdap Charybdis veya sadece 6 adamı öldürecek deniz canavarı Scylla vardır. Kehanete meydan okuyabileceğini sanan Odysseus adamlarına yalan söylüyor ama korkunç seçim canavar Scylla'nın 6 askeri vahşice katletmesiyle sonuçlanıyor.

• Güneş Tanrısının Laneti ve Calypso: Açlıktan kırılan mürettebat, uyarılara kulak asmayıp Güneş Tanrısı Apollo’nun kutsal sığırlarını kesince, Zeus ve Poseidon’un ortak öfkesi dev bir fırtınayla tüm orduyu denize gömüyor. Geriye sadece Odysseus kalıyor. Kahramanımız, Calypso’nun (Charlize Theron) adasında, hafızasını silen lotus çiçeklerinin uyuşturucu etkisi altında tam 7 yıl esir kalıyor. Ta ki içindeki o büyük suçluluk duygusuyla ve travmalarıyla yüzleşene kadar...

3. İthaka'da Büyük Kan Banyosu: Krallığın Geri Alınışı

Odysseus, tam 20 yıl sonra İthaka’ya tanınmamak için bir dilenci kılığında dönüyor. Yokluğunda sarayı istila eden ve Penelope’yle (Anne Hathaway) zorla evlenip tahta çökmek isteyen açgözlü talipler, liderleri Antinous (Robert Pattinson) önderliğinde bu gizemli dilenciye zulmediyor.

Sabrı tükenen Penelope, evleneceği kişiyi seçmek için efsanevi bir yarışma başlatıyor: Odysseus’un o dev, gerilmesi imkansız yayını kurup, oku tek seferde 12 baltanın delikli başından geçirmek. Talipler tek tek rezil olurken, dilenci kılığındaki Odysseus yayı eline alıyor, meydan okumayı çocuk oyuncağı gibi tamamlıyor ve üzerindeki eski kıyafetleri yırtıp gerçek kimliğini haykırıyor!

Oğul Telemachus (Tom Holland) daha önceden üst kattaki tüm silahları kilitlediği için salonda kapana kısılan yüzlerce talip, Odysseus ve sadık dostları tarafından tek tek avlanıyor. Odysseus, Sinon’un yeraltı dünyasındaki vasiyetini yerine getirerek Antinous'u bizzat kendi elleriyle cezalandırıyor.

Final Ne Anlatıyor? Odysseus Nereye Gidiyor?

Büyük katliamın ardından karısı Penelope’ye yeniden kavuşan Odysseus, tahtı ve tacı oğlu Telemachus’a devrediyor. Kendisi ise yolda feda ettiği, cenaze törenleri bile yapılamayan askerlerinin ruhunu şad etmek için mitolojide sonsuz huzuru ve kahramanların son durağını (Elysium) simgeleyen batıya doğru son kez yelken açıyor.

Nolan, antik bir miti zamansız bir vicdan azabı, travma ve varoluşçu psikolojik gerilime dönüştürmeyi başarmış.

Siz Matt Damon’ın Odysseus performansını ve filmdeki bu zihin yakan kurguyu nasıl buldunuz?